Sponsorowane

Zamknij

Czym jest Ścieżka SMART i dlaczego to najważniejszy instrument FENG

Artykuł sponsorowany 00:00, 08.05.2026
Czym jest Ścieżka SMART i dlaczego to najważniejszy instrument FENG materiały partnera
Ścieżka SMART to flagowy instrument wsparcia w ramach programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG) na lata 2021–2027. Wyróżnia ją modułowa konstrukcja — przedsiębiorca nie musi realizować jednego z góry narzuconego typu projektu, lecz sam dobiera moduły odpowiadające jego potrzebom inwestycyjnym. To podejście pozwala sfinansować cały cykl innowacyjny w ramach jednego wniosku: od badań przemysłowych, przez wdrożenie wyników do produkcji, po cyfryzację i szkolenia. Program FENG dysponuje budżetem około 8 mld euro, z czego ponad połowa (ok. 4,35 mld euro) przeznaczona jest na Priorytet I — „Wsparcie dla przedsiębiorców". Ścieżka SMART stanowi największe pojedyncze działanie w tym priorytecie i jest jednym z najatrakcyjniejszych konkursów dotacyjnych dostępnych w Polsce.

Struktura modułowa Ścieżki SMART — 7 modułów do wyboru

Projekt w Ścieżce SMART składa się z modułów obligatoryjnych i fakultatywnych. Przedsiębiorca musi wybrać co najmniej jeden moduł obligatoryjny, a następnie może uzupełnić projekt o dodatkowe moduły.

Moduły obligatoryjne — fundament projektu

Moduł B+R obejmuje finansowanie badań przemysłowych i prac rozwojowych, w tym tworzenie prototypów, demonstratorów i testowanie rozwiązań. Efektem modułu powinno być opracowanie innowacji produktowej lub procesowej możliwej do wdrożenia w działalności gospodarczej. Dla dużych przedsiębiorstw moduł B+R jest zawsze obligatoryjny. Moduł Wdrożenie innowacji finansuje wdrożenie wyników prac B+R w formie nowych produktów lub usług. Innowacja powinna być spójna z Krajowymi Inteligentnymi Specjalizacjami. W odróżnieniu od modułu B+R, wdrożenie innowacji jest finansowane w formie dotacji warunkowej — częściowo zwrotnej.

Moduły fakultatywne — rozszerzenie projektu

Moduł Infrastruktura B+R umożliwia sfinansowanie budowy lub rozbudowy centrum badawczo-rozwojowego. Wymaga opracowania agendy badawczej określającej kierunki przyszłych prac. Moduł Cyfryzacja wspiera inwestycje w technologie cyfrowe — automatyzację, robotyzację, systemy IT i rozwiązania Przemysłu 4.0. Moduł Zazielenienie finansuje transformację w kierunku zrównoważonego rozwoju i gospodarki o obiegu zamkniętym. Moduł Kompetencje pokrywa koszty szkoleń pracowników w obszarach B+R, zarządzania innowacjami, cyfryzacji czy ochrony własności przemysłowej. Moduł Internacjonalizacja wspiera działania związane z ekspansją na rynki zagraniczne.

Kto może aplikować o Ścieżkę SMART

O wsparcie mogą ubiegać się przedsiębiorstwa MŚP (samodzielnie, składając wniosek do PARP) oraz duże przedsiębiorstwa i konsorcja (składając wniosek do NCBR). Konsorcja mogą obejmować przedsiębiorstwa współpracujące z organizacjami badawczymi lub pozarządowymi. Perspektywa 2021–2027 wprowadziła pojęcie przedsiębiorstw typu mid-cap. Small mid-cap to firma zatrudniająca do 499 pracowników, mid-cap — do 3000 pracowników. Te podmioty, wcześniej wykluczone z wielu programów dotacyjnych, mogą teraz ubiegać się o wsparcie na projekty B+R i wdrożeniowe.

Jak wygląda ocena wniosku w Ścieżce SMART

Ocena wniosku obejmuje dwa etapy: formalny i merytoryczny. Na etapie merytorycznym eksperci analizują innowacyjność projektu (wymagana jest nowość co najmniej w skali kraju), potencjał rynkowy planowanych rezultatów, zdolność wnioskodawcy do realizacji projektu oraz racjonalność kosztów. W 2026 roku wprowadzono istotne zmiany w systemie oceny. Większy nacisk położono na B+R jako fundament projektu — samo wdrożenie bez solidnego komponentu badawczego nie wystarczy do uzyskania wysokiej punktacji. Zmieniono też limity kosztów działań dodatkowych i wyższe progi finansowe wejścia. Krakowska firma Tridon Consulting, która od 18 lat specjalizuje się w pozyskiwaniu funduszy unijnych, podkreśla, że jakość przygotowania wniosku decyduje o sukcesie. W warunkach dużej konkurencji — gdy liczba złożonych projektów wielokrotnie przekracza dostępny budżet — profesjonalne opracowanie dokumentacji maksymalizuje szanse na pozytywną ocenę. Zespół Tridon Consulting pozyskał dla swoich klientów dotacje o łącznej wartości ponad 1,5 mld złotych.

Projekty linearne i nielinearne — dwa podejścia do modułowości

Ścieżka SMART pozwala na dwa modele budowania projektu. Projekt linearny dotyczy jednego przedsięwzięcia realizowanego etapowo — np. firma prowadzi prace B+R, a następnie wdraża ich wyniki, szkoląc jednocześnie pracowników. Wszystkie moduły są ze sobą logicznie powiązane. Projekt nielinearny łączy kilka różnych przedsięwzięć w ramach wybranych modułów skupionych w jednym wniosku. Ta opcja daje większą elastyczność firmom, które prowadzą równoległe inicjatywy innowacyjne. Oba podejścia mają swoje zalety — wybór zależy od specyfiki planowanej inwestycji i strategii rozwoju przedsiębiorstwa.

Terminy naborów w Ścieżce SMART na 2026 rok

PARP i NCBR ogłosiły harmonogram naborów na 2026 rok. Dla MŚP realizujących projekty B+R nabory zaplanowano na luty–marzec oraz październik–listopad 2026. Duże przedsiębiorstwa mogą składać wnioski od marca do maja 2026. Konsorcja mają do dyspozycji terminy kwiecień–czerwiec oraz sierpień–październik 2026. Osobny nabór przewidziano dla projektów typu Wdrożenie innowacji dla MŚP — kwiecień–maj 2026. Te terminy mogą ulec korekcie, dlatego regularne monitorowanie harmonogramu na stronach PARP i NCBR jest niezbędne. Firmy doradcze takie jak Tridon Consulting śledzą harmonogramy na bieżąco i informują klientów o nadchodzących możliwościach.

Ile można uzyskać dofinansowania

Intensywność wsparcia różni się w zależności od modułu i wielkości firmy. W module B+R maksymalna intensywność dofinansowania wynosi od 25% (duże przedsiębiorstwa, prace rozwojowe) do 80% (mikroprzedsiębiorstwa, badania przemysłowe). Intensywność zależy też od regionu — wyższa pomoc publiczna przysługuje firmom z województw słabiej rozwiniętych. Moduł Wdrożenie innowacji jest finansowany w formie dotacji warunkowej. Oznacza to, że część dofinansowania podlega zwrotowi — proporcja zależy od sukcesu komercyjnego wdrożenia. Moduły fakultatywne mają własne zasady intensywności, ale łączna wartość modułów dodatkowych nie może dominować nad komponentem B+R lub wdrożeniowym.

Koszty kwalifikowane w Ścieżce SMART

Katalog kosztów kwalifikowanych jest szeroki i obejmuje wynagrodzenia personelu badawczego, amortyzację aparatury i sprzętu, koszty materiałów i surowców do badań, usługi podwykonawców, koszty operacyjne i ogólne. W module wdrożeniowym kwalifikowane są koszty zakupu maszyn, urządzeń, robót budowlanych i wartości niematerialnych. Przy planowaniu budżetu projektu kluczowa jest racjonalność kosztów. Eksperci oceniający wniosek weryfikują, czy zaplanowane wydatki są uzasadnione i adekwatne do zakresu prac. Zawyżone kosztorysy skutkują obniżeniem punktacji lub odrzuceniem wniosku.

Jak przygotować się do aplikowania o Ścieżkę SMART

Przygotowanie dobrego wniosku w Ścieżce SMART wymaga czasu — zazwyczaj od 6 do 12 tygodni intensywnej pracy. Pierwszym krokiem jest analiza pomysłu pod kątem spełnienia kryteriów programu. Następnie trzeba wybrać odpowiednie moduły, opracować budżet, przygotować opis innowacyjności i zbadać potencjał rynkowy planowanych rezultatów. Wniosek o dofinansowanie to nie jest formularz do wypełnienia — to kompletny biznesplan, w którym każdy element musi być spójny, uzasadniony i poparty danymi. Każdy projekt jest inny i każda branża ma swoją specyfikę. Dlatego coraz więcej firm decyduje się na współpracę z doświadczonymi doradcami. Tridon Consulting oferuje kompleksowe wsparcie przy aplikowaniu o Ścieżkę SMART — od wstępnej oceny szans projektu, przez przygotowanie dokumentacji, aż po rozliczenie dotacji. Indywidualne podejście do każdego projektu i 18 lat doświadczenia na rynku doradztwa unijnego to gwarancja profesjonalnej obsługi.

(Artykuł sponsorowany)
Nie przegap żadnego newsa, zaobserwuj nas na
GOOGLE NEWS
facebookFacebook
twitter
wykopWykop
0%