Nasza medalistka z siedleckiego "Prusa"

Iza Naumiuk, tegoroczna absolwentka I LO im. Prusa w Siedlcach, odniosła sukces na 37. Międzynarodowej Olimpiadzie Biologicznej w Wilnie. Gratuluje jej prezydent miasta, a dyrektor liceum cieszy się, że w tym roku obrodziło olimpijczykami.

Jak mówi Iza, biologia od zawsze była czymś, co ją pociągało.

„Zostanę lekarzem”

– Już jako mała dziewczynka czytałam książki przyrodnicze, na przykład cykl „Nela Mała Reporterka” – przypomina sobie z uśmiechem. – Co prawda na początku szkoły podstawowej brałam udział w konkursach historycznych i miałam spore sukcesy, ale mniej więcej w siódmej klasie wszystko się zmieniło. Trwała pandemia COVID-19, więc w mediach dużo mówiono o pracy lekarzy. Tak zaczęło się moje głębsze zainteresowanie biologią i przygoda z konkursami biologicznymi. Wtedy też pojawiła się myśl, że w przyszłości zostanę lekarzem.

Kiedy Iza Naumiuk uznała, że medycyna może być dziedziną, z którą zwiąże przyszłość, zabrała się do pracy. – Zaczęłam uczestniczyć w różnych warsztatach na uczelniach, tu, na miejscu, czy w Warszawie, żeby poznać naukę od bardziej praktycznej strony. Na przykład podczas dni otwartych na Uniwersytecie w Siedlcach uczestniczyłam w warsztatach biologicznych, gdzie mogłam poznawać pracę w laboratorium. Dzięki temu już w I klasie liceum wyizolowałam DNA! – dodaje z dumą.

Tym liceum był „Prus”, gdzie uczyła się w klasie biologiczno-chemicznej. – Ale już wcześniej wiedziałam, że będę chciała wystartować w olimpiadzie biologicznej, więc w zasadzie od początku konsekwentnie się przygotowywałam. Po kilku latach zadeklarowałam, że chciałabym wziąć udział, i wtedy szkoła mnie zgłosiła, a ucząca biologii Renata Soczkiewicz bardzo mnie wspierała – mówi.

Żeby zostać zakwalifikowanym do pierwszego etapu olimpiady biologicznej, trzeba zgłosić temat pracy badawczej. – Ja wykonałam takie prace już wcześniej, w czasie wakacji – zdradza Iza Naumiuk. – Obie dotyczyły kiszenia warzyw. Kisiłam je z dodatkiem tzw. kultur starterowych. To produkty komercyjne, dostępne na przykład online, które zawierają bakterie kwasu mlekowego i dzięki temu warzywa kiszą się efektywniej. Te produkty są głównie wykorzystywane w przemyśle, a ja swoimi badaniami trochę wprowadziłam je do domów. W pierwszej pracy sprawdzałam też wpływ stężenia soli, więc obie stanowią już dość spójny projekt.

Brzmi poważnie? A to nie wszystko, bo badania kosztowały siedlecką olimpijkę sporo wyrzeczeń. – Poprzednie wakacje skupiałam się wyłącznie na nich i nigdzie wtedy nie wyjeżdżałam – opowiada. – Ale dzięki temu miałam pracę badawczą, która była faktycznie na dość wysokim poziomie naukowym jak na uczennicę liceum. I mogłam być z niej bardzo dumna. Oprócz przygotowań do olimpiady wzięłam również udział w konferencji naukowej, podczas której zaprezentowałam wyniki swoich badań. Plakat, przygotowany wspólnie z moim mentorem, zdobył I miejsce, co było dla mnie dużą motywacją do dalszego rozwoju naukowego.

Coraz poważniej

Iza jest 2-krotną laureatką Ogólnopolskiej Olimpiady Biologicznej. Za drugim razem, w klasie maturalnej, zajęła trzecie miejsce i dzięki temu zakwalifikowała się do teamu na olimpiadę międzynarodową.

Nim do tego doszło, po zgłoszeniu tematu pracy badawczej trzeba było wziąć udział w 1,5-godzinnym etapie szkolnym, składającym się z 45 pytań wielokrotnego wyboru. Po nim następował już bardziej poważny, bo 3-godzinny etap okręgowy na wydziale biologii w Warszawie. Też był testem wielokrotnego wyboru, ale w tym roku, w styczniu, pojawiły się także zadania praktyczne, dotyczące owoców.

Między 18 a 20 kwietnia na Wydziale Biologii Uniwersytetu Warszawskiego odbyły się zawody centralne 55. Olimpiady Biologicznej. – Było poważniej. Najpierw rywalizowaliśmy w ramach pracowni praktycznych (zoologiczna, biochemiczna, botaniczna i bioinformatyczna, która łączy różne metody informatyczne z biologią). Kolejnego dnia rozwiązywaliśmy test teoretyczny, który składał się z pytań wielokrotnego wyboru i pytań otwartych. Następnie każde z nas broniło swojej wykonanej wcześniej pracy badawczej. Temat mojej brzmiał: „Porównanie wpływu komercyjnych starterów bakteryjnych na efektywność kiszenia marchwi i kapusty” – relacjonuje Iza.

Duże wyzwanie i znajomości

Od 12 do 19 lipca trwała w Wilnie 37. Międzynarodowa Olimpiada Biologiczna pod hasłem: „Natura – kultura – wspólnota”. Wzięło w niej udział ponad 300 najzdolniejszych uczniów średnich blisko z 80 krajów. Polskę reprezentowały 4 osoby, w tym Siedlczanka, która zajęła trzecie miejsce w kraju.

Uczestników znów czekały laboratoria egzaminacyjne. Już same ich nazwy budzą szacunek: biologia molekularna i biochemia, fizjologia zwierząt, morfologia i systematyka zwierząt oraz biologia obliczeniowa roślin. – W rozwiązywaniu zadań pomagała znajomość innych dziedzin niż biologia. Pojawiła się na przykład statystyka, więc przydawały się umiejętności matematyczne – zdradza Iza.

Jak mówi, międzynarodowa olimpiada biologiczna była dla niej dużym wyzwaniem. – Konkurencja była bardzo silna, ale atmosfera niezwykle przyjazna– zastrzega. – Chyba jednoczyła nas wspólna pasja. Choć przecież braliśmy udział w konkursie, pomiędzy dniami testowymi czy nawet w czasie testów nie czułam na plecach oddechów rywali.

Dowodzi tego fakt, że zawiązała w Wilnie nowe znajomości. – Mam kontakt do innych uczestników z wielu krajów świata i mam nadzieję, że utrzymamy kontakt.

Wielkie osiągnięcie

Iza wyjechała z 37. Międzynarodowej Olimpiady Biologicznej z brązowym medalem. I nie była odosobniona, bo w tym roku polska drużyna przywiozła 2 razy srebro (Oliwia Marczewska z Warszawy i Liwia Bredow z Poznania) oraz 2 razy brąz (oprócz Siedlczanki także Wiktor Górecki z Białobrzegów).

– Wszyscy bardzo mi gratulowali. Byli szczęśliwi, że udało mi się zajść tak daleko – mówi Iza Naumiuk. Po czym dodaje: – Zarówno szkoła, jak i rodzice niezwykle mnie wspierali w całej tej drodze, więc myślę, że jest to też poniekąd sukces osób, które były ze mną.

Izie na Facebooku pogratulował Tomasz Hapunowicz, prezydent Siedlec. „To ogromne osiągnięcie i piękna wizytówka naszego miasta na świecie. Izo, wielkie brawa i gratulacje! Powodzenia w realizacji kolejnych naukowych marzeń” – napisał.

Dumna z naszej brązowej medalistki jest też Anita Woźnica, dyrektor siedleckiego „Prusa”. Jej wynik nazwała na stronie internetowej szkoły „niezwykłym osiągnięciem, wymagającym talentu, wytrwałości i bardzo ciężkiej pracy. A w rozmowie z „Życiem” zdradza, że Iza zajmuje poczesne miejsce na liście uczniów I LO, którzy w mijającym roku odnieśli sukces. Znaleźli się tam: również tegoroczni absolwenci Adam Gnat – zwycięzca ogólnopolskiej XXIV Olimpiady Znajomości Afryki, Piotr Niemirka – finalista IV Ogólnopolskiej Olimpiady Wiedzy o Finansach i Natalia Filipowicz – finalistka LII Olimpiady Wiedzy Technicznej, a wreszcie najmłodsza, drugoklasistka Maja Moczydłowska – finalistka LVI Olimpiady Literatury i Języka Polskiego.

Apetyt na badania

Z brązowym medalem w kieszeni Iza nie musi się już martwić o wymarzone studia. Jako laureatka olimpiady biologicznej ma wstęp na wiele uczelni medycznych. – W tym na Warszawski Uniwersytet Medyczny, gdzie się wybieram. Oczywiście na kierunek lekarski – zdradza.

A co dalej? – Moim celem na najbliższe lata na pewno jest to, żeby łączyć studia lekarskie z jakąś formą pracy naukowej. Być może uda mi się udzielać w kołach naukowych, pisać prace badawcze czy robić jakieś własne badania. Dziś najbardziej podoba mi się onkologia albo endokrynologia. Widzę siebie jako kogoś wymyślającego sposoby, jak leczyć ludzi, a więc w pracy w laboratorium z interdyscyplinarnym zespołem – odpowiada.

Iza Naumiuk chciałaby robić coś, co będzie jej sprawiać dużą przyjemność podczas studiów, i spełniać się w tym. – A jeśli to w przyszłości doprowadzi mnie do Nagrody Nobla z medycyny, nie będę miała nic przeciwko – kończy z tym samym uśmiechem, z którym zaczęła swoją odpowiedź.