Gmina Wiśniew: W walce o czyste powietrze

W gminie trwa akcja informacyjno-edukacyjna „Nie trujmy naszych sąsiadów – ogrzewajmy dom ekologicznie”. Samorząd przypomina o zakazie używania kopciuchów, wpływie dymu na zdrowie oraz możliwościach zdobycia dotacji na wymianę pieca.

Charakterystyczne banery zawisły na ogrodzeniach nieruchomości należących do gminy. Ich przekaz jest prosty, lecz dosadny: sposób, w jaki ogrzewamy nasze domy, bezpośrednio przekłada się na jakość powietrza, którym oddychamy, a w konsekwencji na zdrowie i życie nas wszystkich. Akcja jest skierowana przede wszystkim do tych mieszkańców, w których kotłowniach nadal królują przestarzałe piece na paliwa stałe, czyli tzw. kopciuchy, emitujące potężne ilości szkodliwych substancji.

– To bardzo ważna akcja. Zależy nam na dotarciu do każdego mieszkańca, zwłaszcza że wybory dokonywane w domowych kotłowniach mają bezpośredni wpływ na całe nasze otoczenie – zaznacza wójt Barbara Rybaczewska. I apeluje do lokalnej społeczności: – Zachęcamy mieszkańców do zapoznania się z treścią banerów, wymiany nieefektywnych urządzeń grzewczych oraz niespalania odpadów w domowych piecach. Wspólnie zadbajmy o czyste powietrze i zdrowie naszych sąsiadów.

Dwa oblicza smogu

Czym właściwie jest smog? W Polsce zjawisko to ma dwa oblicza. Pierwsze z nich to doskonale znany smog londyński (zimowy), który pojawia się w sezonie grzewczym i powstaje wskutek spalania węgla, drewna oraz śmieci w starych kotłach. Drugim jest smog fotochemiczny (letni), tworzący się podczas upałów, gdy spaliny samochodowe wchodzą w reakcję z intensywnym światłem słonecznym.

Smog to nie tylko szary welon wiszący nad okolicą. To niebezpieczna mieszanina dymu, spalin, pyłów zawieszonych PM10 i PM2,5 oraz substancji rakotwórczych. Cząstki te wnikają głęboko do płuc, dostają się do krwiobiegu, a nawet docierają do mózgu. Efektem są groźne choroby serca, astma, przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), nowotwory płuc oraz problemy z płodnością. W skali kraju zanieczyszczone powietrze zabija dziesiątki tysięcy osób rocznie. Co istotne, na Mazowszu aż 50% zanieczyszczeń powietrza generują właśnie domowe piece.

Smog nie wybiera, ale uderza w najsłabszych. Szczególnie narażone są dzieci i młodzież, których płuca wciąż się rozwijają, seniorzy powyżej 65. roku życia, kobiety w ciąży oraz osoby cierpiące na schorzenia serca, płuc czy cukrzycę.

Zgarnij dotację

Warto pamiętać, że użytkowanie przestarzałych urządzeń grzewczych to już nie tylko kwestia etyki czy troski o sąsiadów, ale obowiązek prawny. Zgodnie z zapisami mazowieckiej uchwały antysmogowej, od 1 stycznia 2023 r. obowiązuje całkowity zakaz eksploatacji bezklasowych kotłów na węgiel i drewno. Za złamanie tych przepisów grożą kontrole oraz dotkliwe kary finansowe. Dym z przydomowych kotłowni to główna składowa zimowego smogu, dlatego walka z kopciuchami stała się priorytetem.

Dla wszystkich, którzy stoją przed koniecznością modernizacji kotłowni, przygotowano realne wsparcie finansowe. Mieszkańcy gminy Wiśniew mogą skorzystać z ogólnopolskiego programu „Czyste Powietrze”. Daje on szansę na pozyskanie dofinansowania sięgającego nawet do 100% kosztów kwalifikowanych netto (bez podatku VAT) w granicach ustalonych limitów. Ostateczna wysokość dotacji zależy od spełnienia kryteriów dochodowych oraz wymagań technicznych budynku. Wszelkie szczegóły programu można sprawdzić na stronie czystepowietrze.gov.pl.

Ekodoradca pomoże

Gminna kampania stanowi część szerszego projektu „Mazowsze bez smogu”, współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach programu Fundusze Europejskie dla Mazowsza 2021–2027 (Priorytet II „Fundusze Europejskie na zielony rozwój Mazowsza”, Działanie 2.1 „Efektywność energetyczna”).

Dzięki projektowi mieszkańcy mają zapewnione w pełni bezpłatne wsparcie ekodoradcy. Pomoże on precyzyjnie dobrać nowe, ekologiczne źródło ciepła, prawidłowo wypełnić wnioski o dotacje oraz pozyskać środki na termomodernizację budynku. Oprócz tego odbywają się spotkania informacyjne, warsztaty i happeningi ukazujące wpływ zanieczyszczeń na zdrowie.

Jeżeli w Twoim domu wciąż dymi stary kocioł, potraktuj tę akcję jako impuls do zmian – skonsultuj się z ekodoradcą i wybierz czyste powietrze.